Điều chuyển hơn 21.000 cán bộ quản lý sang dạy học vẫn chưa giải được bài toán thiếu giáo viên

Theo Nhân lực Nhân tài Việt - Hơn 21.000 hiệu trưởng, hiệu phó đã được bố trí làm giáo viên sau đợt sắp xếp trường công lập trên cả nước. Tuy nhiên, nhu cầu nhân lực cho năm học 2026-2027 vẫn còn thiếu khoảng 43.267 người, buộc nhiều địa phương phải tăng tuyển dụng và mở rộng hợp đồng lao động.

Tại nhiều địa phương, việc bảo đảm đủ giáo viên đứng lớp đang trở thành yêu cầu cấp thiết khi năm học mới đặt ra nhu cầu nhân lực lớn, trong khi nguồn tuyển chưa theo kịp. Gia Lai hiện thiếu 4.502 giáo viên, Tây Ninh thiếu khoảng 1.700 người; Hà Tĩnh cũng ghi nhận tình trạng giáo viên phải tăng tiết để duy trì hoạt động giảng dạy.

Những khó khăn này diễn ra trong bối cảnh hệ thống trường công lập vừa trải qua đợt tổ chức lại quy mô lớn. Sau khi 34 tỉnh, thành phố hoàn thành sắp xếp, cả nước còn 18.555 cơ sở giáo dục công lập, giảm 18.975 đơn vị so với con số 37.530 trước đó.

Việc thu gọn đầu mối kéo theo thay đổi đáng kể về nhân sự quản lý. Trong tổng số 33.870 cán bộ quản lý được xử lý sau sắp xếp, có 21.009 người chuyển sang đảm nhiệm công việc giảng dạy. Ngoài ra, 479 người được bố trí công việc khác, 3.559 người nghỉ theo chế độ và 8.823 trường hợp chưa hoàn tất phương án sắp xếp.

Tuy nhiên, số giáo viên được bổ sung từ đội ngũ quản lý không đồng nghĩa với việc các trường đã có đủ nhân lực cho tất cả môn học và cấp học. Theo thống kê, toàn quốc hiện có 1.081.727 giáo viên, nhưng nhu cầu bổ sung sơ bộ cho năm học 2026-2027 vẫn ở mức 43.267 người. Tình trạng thiếu hụt tập trung tại một số địa bàn, môn học và cấp học nhất định.

Gần 50.000 giáo viên hợp đồng đang được sử dụng để hỗ trợ các cơ sở giáo dục. Dù vậy, áp lực nhân sự vẫn chưa được tháo gỡ triệt để khi biên chế được giao còn thấp hơn nhu cầu theo định mức, còn số lớp và học sinh tại từng địa phương có thể thay đổi qua mỗi năm học. Điều này cũng khiến có nơi thiếu giáo viên nhưng nơi khác lại dư nhân lực ở một số vị trí.

Trước thực trạng trên, Chính phủ yêu cầu các tỉnh, thành phố chịu trách nhiệm trực tiếp về việc bảo đảm đủ giáo viên phục vụ giảng dạy, hoàn thành trong năm học 2026-2027. Theo Thông báo số 500/TB-VPCP ngày 25.9.2026, Phó Thủ tướng Lê Tiến Châu yêu cầu địa phương đẩy nhanh tuyển dụng số biên chế còn trống, điều chuyển hoặc biệt phái giáo viên giữa các trường, đồng thời tổ chức dạy liên trường để khắc phục thiếu hụt cục bộ. Những nơi chưa thể bố trí đủ người bằng biên chế cần thực hiện hợp đồng giáo viên theo quy định.

Ở Gia Lai, nhu cầu nhân lực thực tế là 38.397 giáo viên, trong khi đội ngũ hiện có mới đạt 33.895 người. Trong số giáo viên đang công tác có 772 cán bộ quản lý được chuyển sang giảng dạy. Để thu hẹp khoảng cách 4.502 người còn thiếu, tỉnh đã phân bổ 2.842 chỉ tiêu hợp đồng lao động. Dù vậy, số lượng này chưa đủ bù đắp toàn bộ nhu cầu của ngành giáo dục địa phương.

Đà Nẵng cũng bổ sung nhân lực thông qua cơ chế hợp đồng. HĐND thành phố đã thông qua 3.319 chỉ tiêu lao động chuyên môn, nghiệp vụ cho năm học 2026-2027. Trong đó, 531 chỉ tiêu thuộc các đơn vị trực thuộc Sở Giáo dục và Đào tạo, còn 2.788 chỉ tiêu dành cho các xã, phường.

Nhiều tỉnh thành vẫn diễn ra tình trạng thiếu giáo viên đứng lớp (Ảnh internet)

Ngoài tuyển dụng, thành phố triển khai điều chuyển giáo viên giữa các đơn vị và bố trí dạy liên trường, liên cấp khi phù hợp. Đà Nẵng cũng đã xét tuyển giáo viên cho 6 trường phổ thông nội trú liên cấp tại các xã biên giới trong tháng 8, đồng thời tuyển 22 chỉ tiêu theo chính sách thu hút sinh viên tốt nghiệp xuất sắc để bổ sung đội ngũ cho các trường THPT chuyên.

Tại Tây Ninh, chính sách thu hút nhân lực được triển khai song song với việc tổ chức lại mạng lưới trường học. Số đơn vị giáo dục của tỉnh giảm từ 961 xuống 521, tương đương gần 46%. Để giải quyết tình trạng thiếu khoảng 1.700 giáo viên, địa phương áp dụng chính sách hỗ trợ tài chính lên tới 100 triệu đồng cho mỗi giáo viên được thu hút.

Còn ở Hà Tĩnh, tình trạng thiếu người đứng lớp khiến một số trường phải phân công giáo viên hiện có dạy thêm tiết, tăng giờ làm việc để bảo đảm chương trình. Khi nhu cầu nhân lực khác nhau giữa từng trường và từng môn học, việc tuyển đủ người đồng thời phân bổ hợp lý đội ngũ tiếp tục là yêu cầu đặt ra đối với các địa phương trong năm học này.