Phương thức xét tuyển tổng hợp: Đánh giá toàn diện thí sinh

Học sinh tham gia Chương trình tư vấn tuyển sinh, hướng nghiệp năm 2026. Ảnh: HVHK

Cách làm mới được kỳ vọng giúp đánh giá toàn diện năng lực người học, giảm phụ thuộc vào một kỳ thi duy nhất.

Thống nhất xét tuyển tổng hợp

Cuối tháng 2/2026, Đại học Quốc gia TPHCM chính thức triển khai phương thức xét tuyển tổng hợp thống nhất trong toàn hệ thống, cho phép thí sinh đồng thời sử dụng nhiều nguồn dữ liệu để tham gia xét tuyển. Theo đó, thí sinh có thể kết hợp kết quả Kỳ thi tốt nghiệp THPT, kết quả Kỳ thi đánh giá năng lực (ĐGNL) do Đại học Quốc gia TPHCM tổ chức, kết quả học tập THPT (học bạ) cùng các tiêu chí phù hợp khác theo quy định. Việc đa dạng hóa nguồn dữ liệu xét tuyển nhằm gia tăng cơ hội trúng tuyển, đồng thời tạo thuận lợi hơn cho thí sinh trong quá trình đăng ký.

Công thức xét tuyển tổng hợp năm 2026 được xác định như sau: Điểm xét tuyển tổng hợp = w₁ × điểm thi tốt nghiệp THPT + w₂ × điểm thi ĐGNL + w₃ × điểm học bạ + điểm cộng/điểm thưởng (nếu có). Trong đó, w₁, w₂, w₃ là hệ số của từng tiêu chí và đều lớn hơn 0, bảo đảm cả ba yếu tố (thi tốt nghiệp THPT, ĐGNL và học bạ) đều có vai trò trong quá trình tính điểm.

Tùy theo từng trường đại học thành viên, các hệ số này có thể khác nhau, được xác định dựa trên tỷ lệ nhập học theo từng phương thức trong ba năm gần nhất hoặc thông qua phân tích hồi quy giữa kết quả học tập của sinh viên đã nhập học với các tiêu chí xét tuyển.

Các đơn vị thành viên thuộc Đại học Quốc gia TPHCM được trao quyền tự chủ trong việc xác định ngưỡng bảo đảm chất lượng đầu vào, xây dựng trọng số và hệ số quy đổi cho từng tiêu chí. Thí sinh được cộng điểm ưu tiên hoặc điểm thưởng theo quy định, song tổng mức cộng thêm không vượt quá 10% thang điểm (tối đa 10 điểm). Quy định này phù hợp với Quy chế tuyển sinh các ngành đào tạo trình độ đại học và ngành Giáo dục Mầm non trình độ cao đẳng năm 2026 do Bộ GD&ĐT ban hành.

Khác cách tính, chung mục tiêu đánh giá toàn diện

Từ định hướng chung, từng trường thành viên Đại học Quốc gia TPHCM đã xây dựng phương thức xét tuyển, tiêu chí và công thức tính điểm riêng; trong đó, trọng số các thành phần điểm thi có sự khác biệt.

Tại Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn, điểm xét tuyển gồm ba thành phần: Điểm thi tốt nghiệp THPT, điểm ĐGNL và điểm học bạ, kèm điểm cộng và điểm ưu tiên (nếu có). Cụ thể, điểm thi tốt nghiệp THPT là tổng điểm ba môn cao nhất trong các tổ hợp xét tuyển của ngành tương ứng, chiếm 45% công thức.

Điểm ĐGNL là mức điểm cao nhất trong hai lần thi, chiếm 45%. Điểm học bạ chiếm 10%, được tính bằng tổng điểm trung bình cộng kết quả học tập ba năm THPT (lớp 10, 11 và 12) cao nhất thuộc một trong các tổ hợp xét tuyển của ngành, áp dụng cả với thí sinh tốt nghiệp từ năm 2025 trở về trước. Trong khi đó, tại Trường Đại học Khoa học Sức khỏe, tỷ trọng điểm thi ĐGNL tối thiểu 40%, điểm thi tốt nghiệp THPT tối đa 35% và điểm học bạ tối đa 25% trong công thức xét tuyển tổng hợp.

Với Trường Đại học Kinh tế - Luật, ThS Cù Xuân Tiến - Trưởng phòng Tuyển sinh và Công tác sinh viên, cho biết nhà trường đánh giá tổng hợp dựa trên điểm bài thi ĐGNL, điểm thi tốt nghiệp THPT và điểm học bạ.

Tuyển sinh áp dụng cho bốn nhóm thí sinh: Thí sinh tham dự kỳ thi ĐGNL do Đại học Quốc gia TPHCM tổ chức năm 2026; thí sinh không tham dự kỳ thi ĐGNL năm 2026; thí sinh không tham dự Kỳ thi tốt nghiệp THPT năm 2026 (đã tốt nghiệp trước đó); và thí sinh có chứng chỉ tuyển sinh quốc tế như tú tài quốc tế (IB), A-level, SAT, ACT… Trường hợp không có điểm ĐGNL, thí sinh được quy đổi từ điểm thi tốt nghiệp THPT.

Tại Trường Đại học Công nghệ Thông tin, PGS.TS Nguyễn Tấn Trần Minh Khang - Phó Hiệu trưởng phụ trách nhà trường, cho biết hệ số điểm ĐGNL và điểm thi tốt nghiệp THPT bằng nhau (mỗi thành phần chiếm 47,5%), điểm học bạ chiếm 5%. Nếu thí sinh không có điểm ĐGNL, trường sẽ quy đổi từ điểm thi tốt nghiệp THPT theo phương pháp bách phân vị để thay thế.

Tương tự, Trường Đại học Quốc tế công bố công thức xét tuyển theo thang điểm 100, kết hợp điểm thi tốt nghiệp THPT, điểm thi ĐGNL và điểm học bạ THPT. Trong đó, điểm thi tốt nghiệp THPT được tính từ ba môn theo tổ hợp xét tuyển; điểm học bạ là điểm trung bình cả năm của ba môn thuộc tổ hợp; cùng với điểm bài thi ĐGNL.

Với Trường Đại học Bách khoa, phương thức xét tuyển tổng hợp với nhiều tiêu chí tiếp tục được duy trì như các năm trước, song công thức được thiết kế riêng cho từng nhóm thí sinh có kết quả học tập, thi cử khác nhau nhằm bảo đảm quyền lợi.

Điểm xét tuyển gồm: Điểm học lực, điểm cộng và điểm ưu tiên. Trong đó, điểm học lực được cấu thành từ 70% điểm ĐGNL, 20% điểm thi tốt nghiệp THPT quy đổi và 10% điểm học bạ THPT quy đổi. Nếu thí sinh không có điểm ĐGNL, phần này sẽ được thay thế bằng điểm thi tốt nghiệp THPT quy đổi.

Giảm phụ thuộc vào một kỳ thi duy nhất

Từ thực tiễn triển khai, nhiều cơ sở đào tạo cho rằng xét tuyển kết hợp không chỉ góp phần nâng cao chất lượng đầu vào, mà còn hạn chế rủi ro do yếu tố may rủi trong thi cử. Phương thức này đồng thời mở rộng cơ hội cho những thí sinh có quá trình học tập ổn định nhưng không đạt kết quả cao ở một kỳ thi cụ thể.

Theo ThS Cù Xuân Tiến, năm nay Trường Đại học Kinh tế - Luật (Đại học Quốc gia TPHCM) bắt đầu tuyển sinh đào tạo đại học chính quy theo phương thức xét tuyển tổng hợp. Việc áp dụng cách thức này nhằm đánh giá toàn diện năng lực người học thay vì phụ thuộc vào kết quả của một kỳ thi duy nhất.

Ở góc nhìn khác, ThS Phạm Thái Sơn - Giám đốc Trung tâm Tuyển sinh và Truyền thông, Trường Đại học Công Thương TPHCM, cho rằng về bản chất, xét tuyển kết hợp không khác nhiều so với việc xét tuyển độc lập từng phương thức theo tỷ lệ chỉ tiêu như trước đây.

Điểm mới nằm ở cách các trường tích hợp tiêu chí trong một công thức chung, giúp việc đánh giá thí sinh đồng bộ và nhất quán hơn. Các trường có thể linh hoạt xây dựng trọng số phù hợp với mục tiêu, định hướng đào tạo; chẳng hạn tăng trọng số cho học bạ, cho điểm thi tốt nghiệp THPT hoặc cho kết quả kỳ thi ĐGNL, tùy theo đối tượng tuyển sinh.

Theo ông Sơn, cách làm này cũng tương đồng với mô hình tuyển sinh của nhiều đại học lớn trên thế giới. Tại Mỹ, các trường thường xét học bạ kết hợp với bài luận cá nhân và điểm SAT, thay vì chỉ dựa vào một kỳ thi duy nhất. Cách tiếp cận đó cho phép đánh giá toàn diện năng lực, động lực học tập và tiềm năng phát triển của thí sinh trong suốt một quá trình dài, thay vì chỉ nhìn vào kết quả tức thời.